Concert op 10 augustus door het Ensemble Super Librum

Op zaterdag 10 augustus aanstaande verzorgt het Ensemble Super Librum een bijzonder concert in de Dorpskerk te Midwolda. Een concert op acht verschillende toetsinstrumenten (portatieven, orgels, regaal en muselaar), blokfluiten en slagwerk. Dit als voorproefje op de tournee van Super Librum door Tsjechië in oktober 2019. Op het programma staat muziek uit oude manuscripten en orgeltabulaturen, uit middeleeuwen en renaissance van o.a. Conrad Paumann, Francesco Landini, Giovanni Bassano, Marco Antonio Cavazzoni, Marchetto Cara, Jan Pieterszoon Sweelinck en Jacob van Eijck.

 

Aanvang: 20.00 uur - Toegangsprijs: €10,00

 

Tomas Flegr en Jankees Braaksma bespelen op dit concert instrumenten die gereconstrueerd zijn naar oude voorbeelden

 

De eerste helft van het concert is gewijd aan de oudste muziek voor orgel en andere toetsinstrumenten. We gaan terug in de tijd: van 1480 tot 1200, van de renaissance terug naar de late middeleeuwen. In de tweede helft klinkt later repertoire, vanaf 1480 tot ca. 1630: van de renaissance tot de vroege barok.

 

Alle muziek klinkt op instrumenten die in de betreffende periodes gebruikelijk waren en tegenwoordig weer herontdekt worden. Er worden instrumenten bespeeld die velen waarschijnlijk nooit eerder heeft gezien of gehoord, of alleen op afbeeldingen bent tegengekomen. Tijdens het concert zal meer verteld worden over deze bijzondere instrumenten en de muziek.

 

Het portatief

 

Voor de portatieforgels geldt dat er geen genoteerd repertoire speciaal voor deze instrumenten bewaard is gebleven. Als kleinste orgel van de middeleeuwen kon het organetto/portatief als toetsinstrument eenvoudig worden gedragen (zie de naam). Monniken en minstrelen namen het daadwerkelijk mee op hun reizen, te voet of te paard. Van Avignon tot Padua en Cambridge, bood het instrument een perfecte sfeer voor alle belangrijke muzikale gebeurtenissen, aan het hof en in de kerk.

 

Sinds de 80 ’er jaren maakte de Nederlandse orgelbouwer Winold van der Putten als eerste portatieven voor diverse musici in Nederland (Jankees Braaksma), België, Duitsland, Spanje, de Verenigde Staten en Japan. 

 

Het kleine laat-middeleeuwse orgelpositief

 

Het positief wat hier op de foto staat is een reconstructie van zo’n instrument door Winold van der Putten naar een intarsia (inlegwerk) zoals die nu nog te vinden is in het koor van de Dom van Bologna; het orgel is in opdracht van Liuwe Tamminga, organist aldaar, vervaardigd. Het heeft een rij pijpen (een 4-voet) en wordt natuurlijk met twee balgen aangeblazen. Op een dergelijk orgel speelde de Groningse organist Rudolph Agricola (1443-1486) ergens in 1476 in Ferrara waarschijnlijk dagelijks in diens kleine kapel improvisaties voor Ercole d’Este, hertog van Ferrara.